14.09.2016.

Zašto su udžbenici preskupi?


Udžbenici za jednu školsku godinu u osnovnim školama u Mađarskoj koštaju oko 15.000 forinti, odnosno 6.000 dinara.
I pored relativno niske cene, roditeljima su na raspolaganju razne olakšice, pa tako majka koja ima tri školarca ne plaća ništa, kao što je bila oslobođena i svih troškova u vrtiću i predškolskom. - Udžbenike za osmi razred u školi plaćamo oko 10.500 forinti, odnosno 4.200 dinara - kaže majka iz Subotice, čije dete pohađa školu u Mađarskoj.

Nešto niže cene su i u Republici Srpskoj, gde su komplet košta i do nekoliko hiljada dinara niže nego u Srbiji. Koliko će se izdvojiti za udžbenike u Srbiji, zavisi i od izdavača, odnosno škole koja odlučuje koje će knjige biti u upotrebi.

Iz Zavoda za udžbenike ističu da se dosta vodi računa o ekonomskim okolnostima koje se odražavaju na kućni budžet roditelja. - U cenu udžbenika ulaze troškovi proizvodnje, autorski honorari, likovno-grafička priprema i cena štampe, koja zavisi od tiraža određenog udžbenika - kažu iz Zavoda i dodaju da na cenu utiču i dodatni elementi, poput CD-a.

U izdavačkoj kući "Klet" kažu da cena nije menjana tri godine, iako je papir na kome se štampaju višestruko poskupeo. - Iako je cena papira ista u sve tri zemlje, udžbenici u Hrvatskoj su duplo, a u Sloveniji gotovo tri puta skuplji - kažu iz "Kleta" i dodaju da se cene, osim ukoliko ne bude velikih promena kursa ili poreza, neće menjati ni naredne dve godine.

Tako je u Hrvatskoj za udžbenike đaka od petog do osmog razreda potrebno izdvojiti oko 83.161, dok je u Srbiji cena 43.692 dinara. - Bez obzira na cene u regionu, za naš standard to su veliki troškovi. Kada se ceni obaveznih udžbenika dodaju još i lektire, atlasi, razne zbirke, roditelji zaista imaju velike izdatke - priča majka jednog četvrtaka.

Jedan udžbenik stvara tim od najmanje 15 visokoobrazovanih ljudi u period od jedne do tri godine. Nakon procedure odobravanja, koju finansira izdavač, najmanje šest meseci čeka se na odobrenje. - I samo tržište papira je problematično. Kako Srbija nema svoj papir, on se naručuje već u novembru jedne godine za udžbenike koji se koriste sledeće godine u septembru, a štampa počinje već u februaru ili martu. Izdvajanje udžbenika je odgovorna i ozbiljna delatnost, koja ima svoja pravila i procedure i kojom se bave kvalitetni autori - navodi direktorka izdavačke kuće "Klet" Gordana Knežević Orlić.

izvor: Blic, agencije, foto: stockimages/freedigitalphotos.net